Nauka

Boskie dni Azteków

Archiwum
Jakim bogom Aztekowie oddawali cześć? Jak wyglądał ich kalendarz? Skąd wiedzieli, czy dany dzień jest odpowiedni na prace rolnicze lub ślub? Odpowiedzi udzieliła dr hab. Katarzyna Mikulska z Wydziału Neofilologii Uniwersytetu Warszawskiego.

Międzynarodowy zespół prof. Mikulskiej opracował naukową publikację prekolumbijskiego manuskryptu przechowywanego w Bibliotece Watykańskiej. „Kodeks Watykański B” jest dokumentem z grupy Kodeksów Borgia, w którym znajdują się bogato ilustrowane informacje dotyczące 260-dniowego kalendarza Azteków – tonalpohualli.

– To księga dywinacyjna – tłumaczy proc. Mikulska. – Złożona jest z almanachów dotyczących m.in. dni urodzenia, małżeństw, narodzin, rolnictwa czy pogody. Przede wszystkim jednak jest dokumentem, który przedstawia informacje dotyczące sił boskich mających wpływ na konkretne dni lub okresy, co determinuje działania, jakie można wtedy podejmować.

Wśród bóstw, które pojawiają się na kartach „Kodeksu Watykańskiego B”, są bogowie słońca – Tonatiuh, kukurydzy – Cinteotl, deszczu – Tlaloc, jak również boginie płodności i porodów – Tlazolteotl, wody – Chalchiuhtlicue czy kwiatów i miłości – Xochiquetzal.

Kodeks powstał kilkadziesiąt lub więcej lat przed przybyciem Hiszpanów do dzisiejszego Meksyku, najprawdopodobniej w międzykulturowym regionie na granicy współczesnych stanów Puebla i Oaxaca. Jak wszystkie dywinacyjne kodeksy z grupy Borgia, został wykonany na skórze zwierzęcej, pokrytej gipsem lub innym związkiem wapnia. Dzięki niemu możemy dowiedzieć się więcej na temat myśli, wierzeń, kultury oraz finezyjnego systemu komunikacji graficznej Indian środkowego Meksyku.

Publikacja kodeksu była możliwa dzięki współpracy UW, Narodowego Uniwersytetu Autonomicznego w Meksyku (UNAM) oraz Biblioteki Watykańskiej. Dzieło składa się z trzech części: wiernej reprodukcji prekolumbijskiego manuskryptu; odwzorowania wszystkich rysunków opatrzonych podpisami w formie przezroczystej nakładki (tzw. „Códice Traslúcido Explicativo”) albo „duszek” (tzw. „Fantasma”); 600-stronicowego komentarza zat. „Nuevo Comentario al Códice Vaticano B (Vat. Lat. 3773”, przygotowanego przez zespół prof. Mikulskiej, złożony z naukowców z Polski, Meksyku, Hiszpanii, Włoch, Francji, Stanów Zjednoczonych, Gwatemali i Japonii.

– Praca badaczy to, jak do tej pory, najbardziej kompleksowa analiza przedhiszpańskiego mezoamerykańskiego kodeksu, opierająca się zarówno na analizie treści, nowym podejściu teoretyczno-metodologicznym oraz wynikach badań kodykologicznych (również dzięki współpracy zespołu z grupą MOLAB – Mobile Laboratory z Bolonii) – wyjaśnia dr Joanna Gocłowska-Bolek, która z ramienia UW wspomagała koordynację projektu we współpracy z UNAM i Biblioteką Watykańską. – Dzięki publikacji możemy zrozumieć, jak meksykańskie kodeksy były tworzone, jaką odgrywały rolę oraz jak skomplikowany system komunikacji graficznej w nich zastosowany kodował wyrafinowane znaczenia.

____________________________________________

źródło: Uniwersytet Warszawski

Reklama

Czytaj także

Reklama